Tính ANOVA một chiều đơn biến bằng SPSS

ANOVA hiểu nôm na là so sánh giá trị trung bình của từ 3 nhóm trở nên, để xem chúng có khác nhau về mặt thống kê hay không (statistical different) tuy nhiên ANOVA cũng có thể thực hiện với hai nhóm, nhưng lúc đó kết quả tương tự t-test.

Mô hình đơn giản nhất của ANOVA là một chiều (one-tail, có thể dịch là một đuôi) và đơn biến (univariate). Giả sử chúng ta có điểm số của 3 lớp A, B, C của cùng một môn học như sau:

(Lưu ý là trong thực tế, số lượng khách thể/ subject thường nhiều hơn con số 10 ở ví dụ này rất nhiều).

Tiếp theo, vào Analyze --> Compare means --> One-Way ANOVA

Đặc điểm nhận dạng nhà tâm lý

1. Nghèo (hoặc ít ra là không giàu)
2. Nói những lời rất máy móc về cảm giác, tri giác, tư duy, hoạt động, hành động, mục đích, động cơ...
3. Tỏ ra là mình uyên bác khác hẳn bọn còn lại
4. Muốn làm những việc thật hoành tráng, to tát để thiên hạ biết mặt (nhưng thường không làm)

Thế nào là người có vấn đề?

Đến 18 tuổi mà bạn không có mâu thuẫn xung đột gì với bố mẹ thì bạn quả thật có vấn đề.

Định nghĩa về gia đình

"Happiness is having a large, loving, caring, close-knit family in another city. "

  - George Burns

"Hạnh phúc là có một gia đình lớn, yêu thương, quan tâm và gắn bó... ở một thành phố khác"

If you cannot get rid of the family skeleton, you may as well make it dance.

  - George Bernard Shaw

"Call it a clan, call it a network, call it a tribe, call it a family. Whatever you call it, whoever you are, you need one. "

  - Jane Howard

Nguyên nhân của rối loạn tâm thần

Các quan điểm trước đây cho rằng bệnh tâm thần, hay tâm bệnh (Psychopathology) là bệnh của tinh thần hay bệnh của não bộ. Khoảng hai thập kỷ trở lại đây, người ta cho rằng bệnh tâm thần là do năng lực thích nghi, hay khả năng (Competence)

Tính t-test và ANOVA trong SPSS

(Nhấn vào từng hình một để xem hình cỡ to)

ANOVA

Kết quả của ANOVA

Đối với t-test, chọn Independent Sample T-test

Kết quả của t-test

Tính ANOVA trong Excel

Để có thể làm thống kê trong Microsoft Excel, cần lấy chức năng thống kê ra, theo cách sau đây: http://nghiencuutamly.blogspot.com/2010/03/tinh-t-test-trong-excel.html

ANOVA là để so sánh 3 nhóm trở nên, nhưng mỗi nhóm cần để ở cột riêng hoặc khoảng riêng, đây là điều khác biệt so với SPSS.

Và...

Tính t-test trong Excel

Đối với Microsoft Excel 2007, cần "lôi" chức năng tính xác suất thống kê ra, cách làm theo các hình sau. Nhấn vào từng hình một để xem hình cỡ to.

Chọn Excel Options, sau đó chọn Analysis ToolPak

Rồi....

Nếu có 2 nhóm cần so sánh bằng t-test, ví dụ 2 lớp 9B và 9C, cần ghi điểm số ở mỗi nhóm ra một cột riêng biệt, đây là điểm khác cơ bản so với làm trong SPSS.

Rồi ...

Chọn miền trong đó chứa điểm số của 2 lớp 9B và 9C

Chỉ số p là 0.009, tức là p < 0.05, tức là điểm số của hai lớp 9B và 9C khác nhau một cách có ý nghĩa thống kê.

(Bài này được viết bởi tác giả Trần Văn Công, nếu copy sang nơi khác xin ghi nguồn).

Social Cognitive Development

SCD is the study of the relationship between antecedents (e.g., parental practices, social or cultural contexts), the resulting mental representations (e.g., attitudes, beliefs, and attributions), and the ensuing child outcomes (e.g., children's social, psychological, and academic well-being) over the course of development. It is also the study of the normative development of mental representations/processes and their impact on social outcomes. So, for example, if we know that most or all children undergo a change in their cognitive processes or mental representations at a particular point, we can study the ramifications of that change for how children function in the social world.
(Olson; Dweck, 2008)

Phát triển xã hội-nhận thức là nghiên cứu về mối quan hệ giữa các tiền tố (ví dụ như cách nuôi nấng/dạy dỗ của cha mẹ, môi trường xã hội và văn hóa), và để lại kết quả ở các biểu tượng tâm thần (ví dụ như thái độ, niềm tin, và cách gán ghép), và kéo theo những đầu ra của trẻ như xã hội, tâm lý và học đường qua các giai đoạn phát triển khác nhau. Phát triển xã hội-nhận thức cũng là khoa học nghiên cứu về sự phát triển bình thường của các biểu tượng/quá trình tâm thần và ảnh hưởng của chúng lên các đầu ra xã hội. Ví dụ, chúng ta biết rằng hầu hết trẻ em có sự thay đổi/phát triển về nhận thức ở những thời điểm nhất định trong cuộc đời, và chúng ta có thể nghiên cứu những phân nhánh về sự thay đổi của trẻ trong xã hội.

(Olson & Dweck 2008)

Thống kê trong Excel: Tại sao không?

Khi phải làm xác suất thống kê, mọi người thường nghĩ ngay đến SPSS hay những phần mềm cao cấp hơn. Và đa số trường hợp, người ta sẽ chuyển dữ liệu từ Excel sang SPSS để thực hiện các phép thống kê, ngay cả khi họ chỉ cần dùng những thứ cơ bản như tương quan, t-test, ANOVA... Tại sao chúng ta không tận dụng ngay khả năng sẵn có của Excel?

Ví dụ, chúng ta có thể tính t-test hoặc ANOVA bằng excel:

http://nghiencuutamly.blogspot.com/2010/03/tinh-t-test-trong-excel.html

http://nghiencuutamly.blogspot.com/2010/03/e-co-lam-thong-ke-trong-microsoft-excel.html

"Men are disturbed not by things but by the view which they take of them"
(Epictetus wrote in Enchiridion)

"Người ta không buồn phiền vì bản thân những điều xảy ra mà bởi cách họ nhìn nhận những vấn đề đó"

ANOVA (phần 2)

T-test dùng để tìm xem có sự khác biệt hay không giữa hai nhóm. Tuy vậy, nhiều khi nhà nghiên cứu lại muốn tìm hiểu xem có sự khác biệt hay không giữa ba hoặc hơn ba nhóm, ví dụ ba nhóm học sinh được dạy theo phương pháp X, Y và Z. Trong tình huống này, họ có thể dùng ba t-test để so sánh: X,Y – Y,Z và Z,X. Nhưng cách so sánh này không giúp đối chiếu cả ba phương pháp cùng một lúc hay cho biết phương pháp nào là hiệu quả nhất. Phân tích phương sai, hay ANOVA (viết tắt của analysis of variance) có thể giúp nhà nghiên cứu trả lời câu hỏi này.

ANOVA đặc biệt hữu ích trong so sánh các phương pháp học tập, dạy học khác nhau ở những khách thể khác nhau. Có nhiều mô hình ANOVA khác nhau tùy thuộc vào số lượng các phương pháp dạy và học và đối tượng nghiên cứu.

ANOVA một chiều (one-way ANOVA)  được sử dụng để kiểm tra sự khác nhau giữa hai (hoặc nhiều hơn) nhóm độc lập.  Thường thì người ta dùng ANOVA một chiều để so sánh sự khác nhau giữa ít nhất là ba nhóm, vì so sánh hai nhóm có thể được thực hiện bởi T-test (Gossett, 1908). Khi chỉ so sánh hai nhóm, T-test và F-test chỉ là một, khi đó mối liên hệ giữa ANOVA và t là F = t². ANOVA giai thừa (factorial ANOVA) được sử dụng khi nhà nghiên cứu muốn tìm hiểu về hiệu quả của hai (hoặc nhiều hơn) phương pháp dạy học khác nhau. Hình thức thông dụng nhất của ANOVA giai thừa là 2x2, trong đó có hai biến độc lập và mỗi biến có hai mức độ giá trị phân biệt. ANOVA giai thừa cũng có thể ở đa cấp như 3x3, hoặc cao hơn như 2x2x2. Nhưng ANOVA ở các cấp cao như vậy khó có thể làm bằng tay bởi các phép tính rất dài và phức tạp. Nhưng do sự phổ biến của các phần mềm thống kê, việc sử dụng ANOVA trong nghiên cứu trở nên khá phổ biến và thông dụng.

(Tác giả sẽ cập nhật cách thực hiện ANOVA trong Excel, SPSS và R)

What is a test?

Measurement of the psychological attribute occurs when a quantitative value is assigned to the behavioral sample collected by using a test

Construct

Psychology is traditionally defined as the study of behavior and attributes which characterize an individual's behavior in home, work, school, or social settings are commonly called "psychology attributes" (or psychological traits). Unlike physical attribute, the psychological attributes of an individual cannot be measured directly as can height or weight. Psychological attributes are constructs. They hypothetical concepts - products of the informed scientific imagination of social scientists who attempt to develop theories for explaining human behavior.

(Sẽ được dịch sau)

Definition of measurement

Weitzenhoffer (1995) described measurement as "an operation performed on the physical world by an observer." To Stevens (1946) measurements was "the assignment of numerals to objects or events according to rules." Lord and Novick (1968) and Torgerson (1958) enhanced the precision of Stenvens' definition by noting that measurement applies to the properties of objects rather than to the objects themselves.

(Sẽ được dịch sau)

Test theory

Whatever exists at all exists in some amount. To know it thoroughly involves knowing its quantity as well as quality.

E. L. Throndike, 1918

4 đặc điểm cơ bản của trị liệu nhân văn

1. Quan điểm toàn diện/tổng thể về con người. Không quan tâm nhiều đến vấn đề riêng/bộ phận, mà quan tâm nhiều hơn tới toàn bộ con người
2. Tập trung vào chức năng tối ưu của cá nhân đó, chức năng tối ưu này được xác định khác nhau tùy theo từng cá nhân khác nhau
3. Giao tiếp với toàn bộ con người/nhân cách đó, tập trung vào hiện tại nhưng không quên quá khứ
4. Nhấn mạnh quan hệ và sự kết nối giữa con người.


Dr. Jules Seeman, Professor Emeritus, Vanderbilt University

Tại sao phải ghi nguồn tham khảo, ghi chú hay chú thích ở cuối trang?

· Nghiên cứu của bạn sẽ có chất lượng hơn khi bạn ghi chú, xem xét cụ thể các nguồn thông tin bạn lấy
· Tranh luận của bạn sẽ có thuyết phục hơn với dẫn chứng của các nguồn tin cậy, thống kê, đoạn văn bạn trích hay tóm tắt.
· Văn phong của bạn sẽ trôi chảy hơn nếu người đọc thấy rõ là bạn xây dựng bài viết, luận điểm dựa trên cái gì, đồng tình hay không đồng tình với ý kiến, công trình của các tác giả khác
· Đôi khi, nguồn thông tin khác giải thích rõ vấn đề hơn, bạn có thể dùng nhưng phải ghi chú rõ ràng.
· Người đọc có thể muốn xem cụ thể các nguồn thông tin khác nói gì, hay hoàn cảnh của bài viết…
· Ghi chú các nguồn thông tin sẽ cho thấy có những ý kiến trái ngược, thậm chí con số dữ liệu trái ngược! hoặc để tạo sự chặt chẽ cho tranh luận

(Nhặt được đâu đó)

Xu hướng của tâm lý học hiện đại: Neuroscience!

Viện Sức khỏe tâm thần Hoa Kỳ khuyến khích các nghiên cứu về khoa học thần kinh nhằm mục đích phân loại bệnh tâm thần, chuẩn bị cho Sổ tay Chẩn đoán và Phân loại bệnh tâm thần phiên bản V (DSM-V)


The Research Domain Criteria (RDoC) project is a new NIMH effort to develop neuroscience-based criteria for classifying mental disorders for research purposes.

Rồi một ngày tư duy theo xác suất thống kê sẽ trở nên cần thiết như khả năng biết đọc và biết viết (H. G. Wells).